In België moet je minstens 18 jaar oud zijn om een onderneming op te starten. Je kan je inschrijven bij een sociaal verzekeringsfonds vanaf het begin van het kwartaal waarin je 18 wordt. Je onderneming kan wel pas vanaf je 18e verjaardag actief worden. 

Wil je toch al aan de slag? Dat kan op drie manieren: 

Optie 1: Eén van je ouders richt een eenmanszaak op en neemt jou in dienst als jobstudent 

Dat kan vanaf de leeftijd van 16 jaar (of 15 jaar, maar dan enkel vanaf de zomer dat je 2 jaar secundair onderwijs gevolgd hebt). 

Optie 2: Je werkt als helper in de eenmanszaak van je ouders 

Dat kan vanaf de leeftijd van 16 jaar (of 15 jaar, maar dan enkel vanaf de zomer dat je 2 jaar secundair onderwijs gevolgd hebt). Een minderjarige hoeft zich niet aan te sluiten bij een sociaal verzekeringsfonds en mag op regelmatige basis en onbeperkt meehelpen. 

Zodra je meerderjarig wordt, gelden er andere regels. De algemene regel is dat helpers zich moeten aansluiten vanaf de 1e januari van het jaar waarin ze 20 jaar worden, tenzij ze voordien gehuwd of ontvoogd zijn. In dat laatste geval moet de helper zich aansluiten als zelfstandige vanaf het kwartaal van het huwelijk of de ontvoogding.  

Er bestaan enkele uitzonderingen op de algemene regel: 

• Toevallige helper: Hulp is toevallig wanneer ze niet regelmatig is én wanneer ze minder dan 90 dagen per jaar wordt geboden. Aan beide voorwaarden moet voldaan worden. Zo niet, ben je verzekeringsplichtig in het sociaal statuut der zelfstandigen en moet je als helper aansluiten bij een sociaal verzekeringsfonds.  

Met ‘niet regelmatig’ wordt bedoeld dat de hulp eerder toevallig of occasioneel wordt uitgeoefend, zonder een beroepskarakter. Occasionele activiteiten zijn afzonderlijke en geïsoleerde verrichtingen waarbij een bepaalde continuïteit, frequentie en regelmaat ontbreekt. Let wel: een activiteit is niet toevallig wanneer deze op voorhand is afgesproken. 

Bijvoorbeeld: Een helper helpt tijdens het opendeurweekend van een zaak. Als deze helper dit drie keer in eenzelfde jaar doet, of de helper springt elk jaar bij tijdens het opendeurweekend, dan is er sprake van regelmaat en kan de persoon niet worden beschouwd als een toevallige helper. 

• Student-helper: Een student jonger dan 25 jaar voor wie het Groeipakket (vroegere kinderbijslag) wordt uitbetaald. Pas vanaf het kwartaal waarin de student-helper 25 jaar wordt of geen Groeipakket meer geniet, moet deze zich aansluiten bij een sociaal verzekeringsfonds in hoofd- of in bijberoep en de daarbij horende sociale bijdragen betalen. 

Optie 3: Eén van je ouders richt een vennootschap op en schenkt aandelen aan jou 

Je kan dan als werkend vennoot aan de slag. Dit is echter een ingewikkelde en dure procedure en is daarom niet echt aan te raden. 

Je kan ook al proeven van het ondernemerschap via: 

• Jeugdhuizen met een werking rond ondernemerschap voor jongeren: 

Heel wat jeugdhuizen kunnen je ondersteunen bij de weg die je aflegt vóór je echt gaat ondernemen. Je kan terecht in 42 jeugdhuizen in Vlaanderen, waaronder jeugdhuis De Vonk in Geel. Je vindt er telkens een medewerker die jongeren prikkelt, uitdaagt en begeleidt in het realiseren van hun ideeën.  

• Jongerenwerking via je stad of gemeente:  

In sommige steden en gemeenten is er een jongerenwerking die jongeren met een ondernemersdroom ondersteunt. Vraag na bij je eigen stad of gemeente. 

Bron: VLAIO